Fundusz Naturalnej Energii EkoOdkrywcy5 Nie ma mieci - s surowce! Sprztanie wiata - Polska 2017 Strona Miry

Przeowienie ryb w Batyku

 Za zamknitymi drzwiami wa si losy batyckich ryb. Polski Europose Jarosaw Wasa ma szans na zakoczenie problemu nadmiernej eksploatacji stad i przywrcenie dawnego bogactwa naszego morza.


Joanna Szubierajska: Jak wyglda kondycja ryb poawianych na Batyku?

Justyna Niewolewska doradczynia ds. rybowstwa dla The Pew Charitbale Trusts: Niedawno Midzynarodowa Rada Bada Morza opublikowaa najnowsze doradztwo na temat stad batyckich i z tego raportu wynika, e 5 na 10 stad ryb, dla ktrych ustanawiane s corocznie Cakowite Dopuszczalne Poowy (z ang. Total Allowable Catches, TACs)  jest nadmiernie eksploatowanych, czyli s poowy prowadzone s powyej wartoci odpowiadajcej MSY (maksymalny zrwnowaony odw).

A co to oznacza w praktyce?

Kondycj stada opisuj dwie gwne informacje. Jak jest ono poawiane, co opisuje literka F, ktra jest skrtem wskanika miertelnoci poowowej. I jest informacja na temat biomasy stada tarowego, zdolnego do rozrodu czyli literka B – ktra mwi nam jak si ma stado, czy jego kondycja jest dobra, czy za. Wsplna Polityka Rybowstwa wymaga tego, by dostosowa miertelno (F), by odbudowa biomas (B). Mwic dokadniej polityka ta daje wytyczne, e poowy nie mog by wysze ni graniczna warto tzw. Fmsy – w przeciwnym razie mamy do czynienia z przeowieniem.

Czyli wniosek jest taki, e poawiamy za duo?

Dla 5 na 10 stad ryb batyckich poawiamy za duo. Nie mwi tu jeszcze o stanie tych stad. Bo niektre z nich s w lepszej, inne w gorszej kondycji. Wynika to z tego, e np. nie kade stado zdyo jeszcze zareagowa na nadmierne poowy. Ale pewne jest e w Batyku mamy do czynienia z przeowieniem.

Ktrych stad batyckich dotyczy wic przeowienie?

S dwa stada dorsza w Batyku – wschodnie i zachodnie. Wiemy, e stado zachodnie dorsza jest przeowione i biomasa tego stada jest bardzo niska, poniej ostrzegawczego punktu referencyjnego. Z kolei stado wschodnie ju drugi rok z rzdu otrzymao status „nieznane”. Wiemy, e z tym stadem dzieje si co niepokojcego, ale naukowcy nie s zgodni co do tego czym to jest spowodowane. Dla wschodniego stada dorsza, tak wanego dla polskiej gospodarki, brakuje danych analitycznych.

Midzynarodowa Rada Bada Morza nie podaje szczegowych danych, jak wyglda miertelno poowowa wzgldem wanego poziomu MSY, ani  jak wyglda biomasa tego stada. Poza tym nadmiernie eksploatowane s trzy stada ledzia i stado szprota.

Co wpywa na to, e tych ryb jest coraz mniej?

Oglnie na zjawisko przeowienia skada si szereg czynnikw. Na przykad nielegalne, nieraportowane, nieuregulowane poowy, czyli tak zwane poowy NNN. Czyli czciowo za t sytuacj odpowiedzialni s rybacy dopuszczajcy si wykrocze. Wpyw ma te nadmierna moc poowowa i dua mocy poowowa floty Unii Europejskiej, czyli problem super-wyposaonych statkw, ktrych jest za duo. Ale gwnym czynnikiem s bdne decyzje politykw, ustalajcych zbyt wysokie limity poowowe.

Z czego wynikaj te bdne decyzje?

Niestety ministrowie ds. rybowstwa w wielu przypadkach nie respektuj oficjalnego doradztwa naukowego (Midzynarodowej Rady Bada Morza) i wyznaczaj Cakowite Dopuszczalne Poowy (z ang. Total Allowable Catches, TACs) powyej zalece specjalistw. Przykadowo w grudniu 2014 r. ministrowie odpowiedzialni za rybowstwo, w Polsce Minister Marek Sawicki, ustalili limity poowowe dla stad ryb Atlantyku pnocno-wschodniego na 2015 rok rednio o 37 procent powyej zalece naukowcw (jeeli wemiemy pod uwag tony ryb). Zdarza si, e o wysokoci Cakowitych Dopuszczalnych Pooww na dany rok decyduj przepychanki polityczne, niemerytoryczne dyskusje, w ktrych decyduj interesy konkretnych pastw. Tymczasem znaczca cz spoeczestwa dostrzega problem kurczcych si morskich zasobw i domaga si zakoczenia przeowienia.

W naszej Kampanii koncentrujemy si gwnie na tych decyzjach odnonie limitw poowowych oraz na regulacjach dotyczcych tego jak bdziemy poawia, ktre zawarte bd m.in. w tzw. Wieloletnich Planach Zarzdzania. To wanie w tych wieloletnich planach upatrujemy szans na odtworzenie i utrzymanie stabilnoci stad Morza Batyckiego i Atlantyku pnocno-wschodniego. Co jest szans dla Polski i dla krajw nadbatyckich. Wsplna Polityka Rybowstwa gwarantuje dobry mechanizm, wprowadza narzdzie jak wieloletnie plany zarzdzania i mwi jak te plany zarzdzania miayby wyglda i co miayby zawiera.

Jaka rola jest w tym wszystkim politykw?

Wieloletnie Plany Zarzdzania maj by ustalane midzyinstytucjonalnie i potem bd miay charakter rozporzdze. I one bd teraz – akwen po akwenie – decydowane.

Pierwszy w kolejnoci, w tej chwili omawiany jest Wieloletni plan zarzdzania dla stad ryb dorsza, ledzia i szprota Morza Batyckiego, dlatego uwaga wielu organizacji pozarzdowych skupiona jest na tym, jak ten plan bdzie wyglda, bo on w jaki sposb bdzie wyznacza preferencje i to jak w przyszoci bd wyglda inne plany wieloletnie. Nastpny w kolejce jest plan dla Morza Pnocnego, a potem dla wd zachodniej Europy.

Jakich decyzji politycznych moemy si spodziewa?

Moe opowiem jak wyglda procedura, bo to ju jest zaawansowany etap prac. Najpierw KE opublikowaa swoj propozycj wieloletniego planu i niestety wedug nas bya to propozycja kontrowersyjna i niezgodna z zapisami WPRyb. Nie pokrywaa si z celami WPRyb, nie uwzgldniaa tego, e do 2015 roku trzeba zlikwidowa nadmierne poowy tam gdzie jest to moliwe, a najpniej do 2020 roku. W naszej opinii KE nie sprostaa zadaniu. Po opublikowaniu propozycji przez Komisj rwnolegle toczyy si prace nad „batyckim planem zarzdzania” zarwno w Radzie Ministrw ds. Rolnictwa i Rybowstwa jak i w Europarlamencie.

Wane jest to, e posem sprawozdawc dla tego dokumentu w Komisji Rybowstwa Parlamentu Europejskiego (PECH) jest nasz polski europarlamentarzysta Pan Jarosaw Wasa, ktry odgrywa istotn rol w pracach nad ostatecznym ksztatem tego planu.

I te warto powiedzie, e jestemy ju po gosowaniu plenarnym PE nad planem wieloletnim, batyckim w Strasburgu, ktre miao miejsce 28 kwietnia br. Musimy przyzna, e Parlament Europejski sprosta zadaniu i zagwarantowa w swoim raporcie spjno z WPRyb. Czyli tak – mamy pozytywne stanowisko Europarlamentu i mniej postpowe Rady Ministrw ds. Rolnictwa i Rybowstwa. I dokadnie w tej chwili trwa tzw. trialog– negocjacje trjstronne w rezultacie ktrych otrzymamy ostateczny ksztat „batyckiego planu”. Oczywicie odbywaj si one za zamknitymi drzwiami, wic jeszcze nie wiemy jaki bdzie ich wynik. Wiemy, e pose Wasa i pose Alain Cadec, ktry jest przewodniczcym Komisji PECH broni stanowiska Parlamentu Europejskiego. My z naszej strony staramy si wspiera posa Was. Chcielibymy zaapelowa, eby Pan pose Jarosaw Wasa by silny i broni dobrego stanowiska Europarlamentu, bo tylko dziki takiemu ksztatowi planu, jaki proponuje Europarlament bdziemy mie szans na odtworzenie stad ryb batyckich. A zasobne morza, to take dobrobyt rybakw i spoecznoci zalenych od rybowstwa, wic uwaamy, e wyjdzie to na dobre wszystkim zainteresowanym stronom.

Czy Pan Wasa moe liczy na wsparcie innych polskich politykw?

Oczywicie Pan pose Wasa nie jest sam w caej tej sytuacji. Nad tym co si dzieje powinni te czuwa tzw. „sprawozdawcy-cienie”. Takim europosem „sprawozdawc-cieniem” dla grupy Europejscy Konserwatyci Reformatorzy jest Pan pose Marek Grbarczyk. Liczymy na to, e Pan Grbarczyk bdzie wspiera Pana Was w caym tym procesie.

Jeeli chodzi o gos Polski w tej sprawie, to nie mamy zbyt wiele informacji na ten temat. Wsplnie z wieloma polskimi organizacjami pozarzdowymi wysyalimy list do Pana Ministra Marka Sawickiego, potem do Dyrektora Departamentu Rybowstwa Pana Tomasza Nawrockiego z prob o przedstawienie polskiego stanowiska wzgldem wieloletniego planu zarzdzania dla stad ryb Morza Batyckiego oraz z propozycj odbycia spotkania na ten temat. Niestety do tej pory nie doczekalimy si odpowiedzi.

A wiemy w ogle jakie jest nasze stanowisko w tej sprawie?

Wiemy, e Polska popiera czciowe stanowisko oglne Rady Ministrw, a to nie zakoczy przeowienia. Dlatego, e przedziay miertelnoci poowowej dla poszczeglnych batyckich stad (kluczowy element „batyckiego planu”) przedstawione przez Rad wykraczaj poza warto odpowiadajc MSY, ktra wedug nas powinna by wartoci graniczn. Naley owi poniej poziomu odpowiadajcemu MSY, by odtworzy biomas stada powyej poziomw zrwnowaonych, czego wymaga rwnie Wsplna Polityka Rybowstwa.

Dlaczego politycy nie respektuj WPRyb?

Nie wiemy dlaczego. To pytanie powinnimy zada politykom z Rady Ministrw do spraw Rolnictwa i Rybowstwa UE. W kadym bd razie czekamy jakie bd wyniki negocjacji trjstronnych. Upatruj take w tym rol polskiego ministerstwa i Ministra Marka Sawickiego oraz Wiceministra Kazimierza Plocke. Wyraamy nadziej, e przyczyni si oni do zagwarantowania takiego mechanizmu zarzdzania stadami batyckimi w ramach „batyckiego planu”, ktry doprowadzi do odbudowy stad, a nie do dalszej ich nadmiernej eksploatacji.

Czym bdzie ten Wieloletni Plan Zarzdzania dla stad Morza Batyckiego?

On nie zastpi wyznaczania corocznych limitw, on bdzie drogowskazem, jak te limity wyznacza. W planie jest szereg praktyk i narzdzi, ktre poka jak poawia, kiedy poawia, czy s jakie wykluczone od pooww strefy itp.

Jak dugo ten plan bdzie obowizywa?

W planie jest artyku odnonie jego rewizji i uaktualniania. Musi by on na tyle elastyczny, by bya moliwo uaktualniania go o najnowsze doradztwo naukowe. A co ile bdzie obowizywaa taka rewizja planu,o tym zadecyduj politycy podczas trialogu. Komisja Europejska proponowaa, eby odbyo si to po 6 latach od daty wejcia w ycie planu i potem co 6 lat.

Czy u nas te wida skutki przeowienia?

Wydaje mi si, e to ju jest zauwaalne, bo widzimy, e ryby droej, powoli staj si towarem luksusowym. Zauwaamy te, e nasze filety s znacznie mniejsze. Znam te rybakw, ktrzy widz i rozpoznaj ten problem, e trudniej jest ryby odszuka, e same osobniki s mniejsze i e dzieje si co niepokojcego. Zauwamy te, e polscy rybacy nie wyawiaj do koca przyznawanych kwot poowowych dorsza. Dlaczego? Powodw jest na pewno wiele, w tym takie e albo ryb nie ma, albo s w miejscu, do ktrego im si nie opaca wypyn.

Wedug publikacji „Science” do 2048 roku przemys zwizany z rybowstwem upadnie. W tej chwili mwi si, e w niektrych regionach rybowstwo w ogle nie byoby opacalne gdyby nie dotacje.

Czy rozwizaniem mog by ryby hodowlane?

Oddzieln gazi akwakultury jest marikultura, czyli akwakultura na morzu, akwakultura gatunkw morskich. I z danych naukowych wynika, e aby wyprodukowa 1 kg ryby drapienej hodowlanej na przykad  ososia atlantyckiego, potrzeba ok. 4 kg ryby paszowej. A przecie oso ywi si drobnymi rybami morskimi. Czyli hodowle ryb w marikulturze zwikszaj jeszcze zapotrzebowanie na ryby i doprowadzaj do zwikszenie pooww. W dzisiejszych czasach potrzebna jest ogromna wiedza, aby dokonywa wyborw konsumenckich z poszanowaniem rodowiska naturalnego.

Jak my moemy wpyn? Jakie narzdzie nacisku moemy wykorzysta?

Na pewno mona nas wspiera w naszych dziaaniach, wesprze Kampani na rzecz zakoczenia przeowienie w Europie pnocno-zachodniej pewtrusts.org/endeuoverfishing, ktra cieszy si duym powodzeniem. Wida zainteresowanie osb przejtych tematem, ktre widz problem i kochaj morza i oceany. Bardzo polecam ledzenie doczanie do naszych dyskusji na twitterze opatrzonych hasem #CFPreality (od ang. Common Fisheries Policy – Wsplna Polityka Rybowstwa) i forwardowanie naszych wiadomo do politykw i do wanych osb w tym procesie. Razem moemy pokaza politykom nasz obywatelsk postaw, to e zaley nam na tym, e, mimo, i problem jest ukryty pod wod, to my go zauwaamy i chcemy zakoczenia przeowienia.

Dzikuj za rozmow
Joanna Szubierajska, Ekologia.pl

rdo: http://www.ekologia.pl/wywiady/waza-sie-losy-baltyckich-ryb-wywiad-z-justyna-niewolewska,20533,4.html

 

Archiwum aktualnoci

2018 1

2017 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2016 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2015 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2014 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2013 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2012 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2011 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2010 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2009 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2008 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2007 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2006 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2005 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2004 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2003 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2002 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12